Hukuk devletinin güvencesi ve vazgeçilmez unsuru yargıdır. Yargının bağımsızlığının sağlanması, adil yargılamanın gerçekleşmesi ve demokratik toplum düzenine ulaşılması için de; yargının kurucu unsurlarından biri olan savunmanın etkinliğinin işlevine uygun biçimde artırılması, bağımsızlığına kavuşturulması gerekir.

Yürürlükte olan 1136 Sayılı Avukatlık Kanunu 1969 tarihlidir. Aradan geçen yirmi dokuz yıl içinde, değişim ve gelişim; bütün kurum ve kuruluşlarda da olduğu gibi avukatlık kanununun da yeniden düzenlenmesini gerekli kılmıştır. Bu nedenle doksanlı yılların başından bu yana başta meslek mensupları ve barolar olmak üzere yeni bir avukatlık yasası istemi yüksek sesle dile getirilmektedir. Yargının temel unsuru olan savunmayı temsil eden avukatlığın, çağın ve yargının gereksinimlerine uygun olarak baştan ele alınıp yeniden düzenlenmesi kaçınılmaz hale gelmiştir.

Nitekim T.B.M.M tarafından kabul edilen "Yedinci Beş Yıllık Kalkınma Planı"nın yargı reformu bölümünde de, avukatlığın yeniden düzenlenmesi öngörülmüştür. Bu nedenle önceki hükümetler tarafından "Demokratikleşme ve Yargı Reformu Paketi" adı altında T.B.M.M'ne sunulan yasa tasarıları içinde "Avukatlık Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı" da yer almış, ancak bu tasarı kadük olmuştu. Bu tasarı üzerinde daha önce parlamentoda geniş bir uzlaşma sağlanmış olması nedeniyle kadük olan tasarı esas alınmış ve tasarıda gerekli bazı değişiklikler yapılarak bu teklif hazırlanmıştır.

Teklif metni, avukatlığın kamu hizmeti olduğu, bağımsızlığı, kamu inancının ve mesleğe güvenin korunması ilkeleri sürekli göz önünde bulundurularak hazırlanmış, .avukatlık görevinin hukuk devleti içinde etkin ve savunmanın kutsallığına uygun şekilde yapılabilmesi için gerekli yasal düzenlemeler yapılmıştır. Teklif metninde yer alan hükümlerle;

I- Hukuk devletinde avukatın yargılamadaki görevini etkin ve savunmanın kutsallığına uygun şekilde yapılabilmesine olanak sağlanmaktadır. Avukatın  bu görevini yerine getirebilmesi için   bütün kurum ve kuruluşlar savunmaya yardımcı olmakla yükümlü kılınmakta, avukat bürolarının aranması yeniden düzenlenmektedir. Barolar üzerindeki Adalet Bakanlığı vesayeti kaldırılmakta; Avukatın bağımsız ve serbest çalışması için gerekli meslek düzeni ve kurallarının koyucusu ve uygulayıcısı olan baroların ve Türkiye Barolar Birliğinin de bağımsızlığı sağlanmaktadır. Vesayet makam olmaktan çıkan Adalet Bakanlığınca baroların ve Türkiye Barolar Birliğinin kararları    aleyhine   gerek   gördüğünde    idari   yargı   yoluna    başvurma    hakkı korunmaktadır.

II- Serbest bir meslek olan avukatlık yargı içindeki yer ve etkiler nedeniyle lisans üstü eğitimi gerekli kılan bir uzmanlık alanıdır İyi avukat olmanın öncelikli koşulu iyi bir hukukçu olmaktır. Yeni kurulan özel ve vakıf üniversiteleri ile ülkemizde sayılan devamlı orta hukuk fakültelerinden mezun olanlar arasında -bu artışla orantılı olarak- eğitim ve öğrenim açısından oluşan farklılıklar avukatlık mesleğine ve giderek
de savunmaya ve yargıya olumsuz yansımaktadır.

Bu nedenle avukatlık stajı ile ilgili hükümler yeniden düzenlenerek getirilen sınavla belli bir seviyede hukuk bilgisi ve nosyonu oluşmuş kişileri mesleğe kazandırmak amaçlandığı gibi staj süresinde stajyerlere verilmesi öngörülen kredi nedeniyle de gerçekten avukatlık yapmayacak kişilerin staj başvuruları önlenmek istenmiştir.

Yukarıda anılan sakıncaların giderilmesi için avukatlık stajına sınavla stajyer

alınması öngörülerek, stajına başlanabilmesi içinde staja kabul sınavı getirilmektedir. "Stajın Türkiye Barolar Birliğince düzenlenecek yönetmelik çerçevesinde bütün barolarda aynı sistem ve düzen içinde yapılması amaçlanmaktadır. Bir yıl sürecek staj sonunda da avukat olabilmek için aynen diğer bilim dallarının uzmanlığında olduğu gibi avukatlık sınavı getirilmektedir. Avukatlık stajına kabul sınavı ve avukatlık sınavları Türkiye Barolar Birliğince yapılacaktır.

Avukatlık stajı kesintisiz ve devam zorunluluğu olduğundan halen yürürlükteki yasaya göre de stajyer ücretli bir işde çalışamamaktadır. Staj süresince stajyere maddi destek sağlanması için kredi verilmesi öngörülmektedir. Kredinin kaynağı da avukatların vekaletnamelere yapıştıracakları pullardan elde edilecek gelir olacaktır. Bu gelirin artan kısmı baroların genel giderlerinde kullanılabilecektir. Bununla ilgili yönetsel düzenlemeler TBB tarafından yapılacaktır.

III- Avukatın yapabileceği işler yeniden düzenlenmiştir. Yargı önüne giden uyuşmazlıkların büyük bir kısmı,    hukuki ilişki kurulurken gerekli özenin gösterilmemesinden ileri gelmektedir.   Bu nedenle noter ve tapu dairelerinde vekaleten sözleşme yapma yetkisi yalnızca avukatlara verilmektedir. Adli organlarda mahkeme ve icra dairelerinde gerçek kişiler dışında tüm tüzel kişileri sadece avukatlar temsil edebilecektir.

IV- Yürürlükte olan 44.madde de yer alan tüzel kişiliği olmayan "Ortak Avukat Büroları" korunmuş, ancak bunların da kurumlaşabilmeleri ve uygulamada ortaya çıkan sorunların giderilebilmesi için kuruluşlarının baroya bildirilmesi zorunluluğu getirilmiştir.

Ayrıca yeni bir kurum olarak, tüzel kişiliğe sahip avukatlık ortaklığı getirilmektedir. Bu ortaklık tipi, Ticaret Kanununda düzenlenen ortaklıklardan farklı olup "Avukatlık Ortaklığı" olarak ifade edilerek, diğer sermaye ve şahıs şirketleri ile özde olan farklılığı isimde de korunmak istenmiştir.

44.madde ile türü kendisine özgü bir tüzel kişilik düzenlenmektedir. Bazı konularda temel yasalarda öngörülenlerden farklı çözümler getirilmektedir. Bu nedenle de bu çözümlerin mutlak yasa ile düzenlenmesi gerekmiştir.

Bu ortaklıkta amaç birden çok avukatın, avukatlık mesleğini bir tüzel kişilik altında birlikte yürütmesidir. Bu bakımdan belli bir sermaye koşulu getirilmeyip, sadece ortaklıktaki paylarının belirtilmesi yeterli görülmüştür. 44.madde ile getirilen düzenlemenin zaman içinde de korunması ve mesleğin özelliklerinden saptırılmaması için, tip sözleşmenin Türkiye Barolar Birliğince hazırlanması tüzel kişiliğin çalışmalarının bağlı bulunduğu baro tarafından denetimine olanak veren düzenlemeler de yapılmıştır.

Ortaklıkta ana unsur avukatlık mesleğinin yürütülmesi olduğundan, ortaklık payı devrine ortakların yasak koyabilmelerine de olanak verilmektedir. Ortaklık payının avukat olmayan üçüncü kişilere intikali yasaklanmaktadır. Ortakların, birden fazla avukatlık ortaklığına ortak olmaları, ortaklık dışında avukatlık yapmaları, ortaklığın amacı dışında mal edinmeleri, üçüncü kişilerle ve sermaye şirketleri ile ortak olması da yasaklanmıştır.

Ortaklar, müvekkillere ve üçüncü kişilere karşı, ortaklığın her türlü eylem ve işleminden dolayı ortaklıkla birlikte sınırsız sorumludur. Ortaklıktaki avukatların disiplin hukuku yönünden sorumlulukları devam ettiği gibi, avukata uygulanacak disiplin cezalan ortaklığa da uygulanabilecek böylece mesleğin nitelikleri korunabilecektir.

Ortaklığın yurt içinde şube açması yasaklanmıştır. Bununla birlikte, uluslararası anlaşmalarla karşılıklılık esasına göre yurt dışında şube açması ve çalışması kısıtlanmamıştır.

Bu düzenleme ile avukatlık bürolarının, kurumlaşmasının yolu açılmakta, avukatların sağlık gibi özel nedenlerle geçici iş göremezlik durumlarında hem kendilerinin, hem de yurttaşların zarara uğramaları önlenmektedir.

V- Avukatlık görevinin   çok dar yorumuna yönelik uygulamaların getirdiği aksaklıklar nedeniyle, avukatların baro organlarındaki görevlerinin de meslek görevi olduğu açıkça belirtilerek avukatların bürolarının aranmasında, C.Savcısı yanında Baro Temsilcisinin de bulunması zorunluluğu getirilmiştir.

VI-  Fiilen avukatlık yapmamaları nedeniyle vergi kaydını sildiren avukatların, mesleği fiilen yürütmemeleri koşuluyla  baroları ile ilişkilerini sürdürmelerine ve avukatlık sıfatını kullanmalarına olanak sağlanmıştır.

VII- Baro organlarının görev süreleri dört yıla çıkarılarak korunmuş baro ve birlik organlarının görev süreleri arasında uyum sağlanmıştır. Ayrıca Baro kuruluşunda gerekli olan avukat sayısı 15 den 30 çıkarılmaktadır.

Baro kesenek limitleri yükseltilmiştir.

VIII- Yürürlükteki yasa avukatın mesleki çalışmasının karşılığını "avukatlık ücreti" olarak düzenlemektedir. Teklif, vekalet ilişkisinin ücret boyutunu da içeren "avukatlık sözleşmesi" olarak düzenlenmektedir. Bu nedenle de genel hükümlere paralel olarak yokluk halleri hariç avukatlık sözleşmesinin bir hükmünün geçersizliğinin sözleşmenin tamamını geçersiz kılmayacağı esası kabul edilmiştir.

Kişilerin avukatla kurdukları vekalet ilişkisinin özelliği nedeniyle ücret uyuşmazlıklarının çözümünde; tahkim yolu benimsenmiş ve baronun bulunduğu adliyedeki en kıdemli hakimin ve iki avukatın da katılımı ile oluşacak üç kişilik hakem heyeti yetkili kılınmıştır.

IX- Zorunlu vekalet ve müdafilik sistemine yönelik olarak Adli Yardım Büroları yeni baştan düzenlenerek yargılamada taraf olan ve ödeme gücü bulunmayan yurttaşların da avukatların hukuki yardımından yararlanmalarına olanak sağlanmıştır. Böylece CMUK daki zorunlu müdafiliğe paralel bir düzenleme getirilmiştir.

X- Yeni düzenlemeye bağlı olarak staj süresinde çalışması nedeniyle stajı yanan, ruhsatı geri alınan ve haklarında ceza davası açılanların bir defaya mahsus olmak üzere affedilip avukatlık ruhsatlarının verilmesi öngörülmektedir.

MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1- Yargının temel -kurucu- unsurları sav, savunma ve karardır. Savunmanın da temsilcisi avukattır. Avukatlık Kanununun 1.maddesinin ikinci fıkrasında yapılan değişiklikle savunmanın yargının kurucu unsurlarından biri olduğu ve avukat tarafından bağımsız olarak temsil edildiği yasa kuralı haline getirilmektedir.

MADDE 2- Birinci maddedeki değişikliğe paralel olarak maddenin birinci fıkra metni yeniden yazılmıştır.

Üçüncü fıkrasında yapılan değişiklikle; fıkrada yer alan "adlî merciler ve diğer resmî daireler" ibaresi yerine, bu kurum ve kuruluşlar genişletilerek, "kamu iktisadî teşebbüsleri, kamu kurum ve kuruluşları, özel ve kamuya ait bankalar ve diğer kurum ve kuruluşlar avukatlara görevlerinin yerine getirilmesinde yardımcı olmakla yükümlü" tutulmuşlardır. Adlî merciler tabiri ise, "yargı organları" şeklinde değiştirilmiş ve emniyet makamları da madde kapsamına alınmış, ayrıca yargılamanın hızlandırılması için avukatlara belge toplayabilme yetkisi verilmiştir.

MADDE 3- Avukatlık Kanununun 3 üncü maddesine (d) bendi olarak, sınav sistemi yeniden getirildiğinden, "sınavı başarmak" şartı da eklenmiş "d" ve "e" bentlerinin harfleri de bu nedenle (e) ve (f) olarak değiştirilmiştir.

MADDE 4- Avukatlık Kanununun stajdan muaf tutulmaya ilişkin 4 üncü maddesinin ilk fıkrasına sınavdan muafiyet de eklenmektedir. Ayrıca Türk uyruğuna kabul olunan avukatlar için de beş yıl yerine dört yıl süreyle adlî, idarî ve askerî yargı yerlerinde hâkimlik, savcılık veya avukatlık yapmak hükmü getirilmiş, böylece birinci fıkra ile dört yıllık süre bakımından eşitlik sağlanmış ve tasdikname alma deyimi sınavı başardığını belgelendirmiş olarak Türk uyruğuna geçenler açısından açıklığa kavuşturulmuştur.

MADDE 5- Avukatlık Kanununun 5 inci maddesinin (a) bendinde yer alan bir yıldan fazla hapis iki yıla çıkarılmış, müddet belirtilmeyen ağır hapis cezası bir yıldan fazla şeklinde düzenlenmiş ve bu maddenin (h) bendinden sonra gelen fıkrasındaki beş yıl hapis ve ağır hapis ibareleri çıkarılarak "yüz kızartıcı suçlardan hüküm giymiş olanların cezası ertelenmişi paraya çevrilmiş veya affa uğramış olsa da avukatlığa engel teşkil edeceği" hükmü getirilmiştir. Bu şekilde, 5 inci maddenin (a) bendinde sayılan yüz kızartıcı suçlar bu fıkrada tekrar edilmeyerek atıf yapılması tercih edilmiştir.

MADDE 6- Avukatlık sınavı getirildiğinden , buna paralel olarak Avukatlık Kanununun 6.maddesi de değiştirilmiştir.

MADDE 7- Avukatlık Kanununun 8. maddesi değiştirilerek ; Baroların ve Türkiye Barolar Birliğinin kararları üzerindeki Adalet Bakanlığının onay yetkisi kaldırılmakta ve anılan kararlar aleyhine ilgilisi yanında Adalet Bakanlığına da yargıya başvurma hakkı tanınmaktadır.

MADDE 8- Avukatlık Kanununun 9 maddesinin dördüncü fıkrası değiştirilerek avukatlık kimliklerinin de ruhsatnameler gibi Türkiye Barolar Birliği tarafından tek tip olarak bastırılması ve tek tip avukatlık kimliği kullanılması sağlanmaktadır.

Maddenin altıncı fıkrasındaki avukatlık yemininde geçen" kanuna " ibaresi" hukuka" olarak değiştirilerek altıncı fıkra yeniden yazılmıştır.

MADDE 9- Avukatlıkla bağdaşabilen işleri düzenleyen 12 nci maddenin (b) bendinde yapılan değişiklikle;sadece hukuk alanında doçentlik ve profesörlüğün avukatlıkla bağdaşabileceğine dair düzenleme yapılmış, bu suretle yoğun ve ciddi mesai isteyen avukatlık mesleğinin yan iş olarak yürütülmesi önlenmektedir.

(e) bendinde atıfta bulunulan 233 sayılı K.H.K.'nin yürürlükten kalkması nedeniyle maddenin (e) bendi de buna paralel olarak değiştirilmiştir.

Avukatlıkla bağdaşmayan işler yasanın 11 inci maddesinde tarif edilmiş olup, bunun değişik ve sınırlayıcı ifadesi olan I2inci maddenin (g) bendi uygulamada yanlış yorumlara neden olması itibariyle de madde metninden çıkarılmıştır.

Maddenin üçüncü fıkrasındaki görev yaptıkları kurum aleyhine dava takip edemeyen avukatlara, yükseköğretimde görevli profesör ve doçentler de dahil edilerek madde yeniden yazılmıştır.

MADDE 10- Bazı görevden ayrılanların belirli bir süre avukatlık yapmalarını yasaklayan Avukatlık Kanununun 14üncü maddesinin "Bazı görevlerden ayrılanların avukatlık edememe yasağı " şeklindeki madde başlığı " Bazı Görevlerden Ayrılanların Avukatlık Yapma Yasağı" şeklinde değiştirilmiştir.

Maddenin birinci fıkrasındaki, " münhasıran hizmet gördükleri mahkeme ve daireler" ile sınırlı olan avukatlık yapma yasağı," son beş yıl içinde hizmet gördükleri mahkeme veya dairelerin yargı çevresinde" şeklinde değiştirilerek genişletilmektedir.

Maddenin üçüncü fıkrası kanunun 12 inci maddesinin (e) bendinde yapılan değişikliğe paralel olarak değiştirilmiştir..

MADDE 11- Avukatlık Kanunun 15 maddesinde yapılan değişiklikle; avukatlık stajına başlayabilmek için staja kabul sınavını başarmış olma koşulu getirilmektedir. Bu değişiklikle; avukatlığı meslek olarak yapmak isteyen, kendisini iyi yetiştirmiş düzeyli hukukçuların avukatlık stajı yapmaları amaçlanmıştır. Ayrıca stajda kredi verilecek olması da avukatlık stajına giriş için sınav konulmasını zorunlu kılmaktadır. .

MADDE 12- Avukatlık Kanununun 3 üncü maddesindeki değişikliğe paralel olarak 16 ncı maddedeki (e) bendi ibaresi (f) bendi şeklinde düzeltilmiştir.

MADDE 13- Diğer maddelerde yapılan değişikliklere paralel olarak, yanında staj yapılacak avukatın muvafakatini düzenleyen maddenin birinci fıkrasının (3) numaralı bendi ve belge suretlerinin Türkiye Barolar Birliğine gönderilmesini düzenleyen ikinci fıkrası madde metninden çıkarılmış ve 17. madde buna göre düzenlenmiştir. Bu düzenlemede " şartlara " ibaresi "koşullara" olarak ," bildiri kâğıdı" ibaresi de" bildiren yazısı "şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 14- Avukatlık Kanununun 20 maddesi değiştirilerek; Staja kabul sınavına girilebilmesine ilişkin Türkiye Barolar Birliğinin itiraz üzerine verdiği kararların kesin olması esası getirilmekte ve bu kararlar aleyhine ilgilisi ile birlikte Adalet Bakanlığına da yargı yoluna başvuru hakkı verilmektedir.

MADDE 15- Avukatlık stajına başlayabilmek için staja kabul sınavını kazanma koşulu getirilerek, Avukatlık Kanununun 21 inci. maddesi de buna göre düzenlenmiştir.

MADDE 16- Mahkemeler nezdinde yapılan staj gerekli yararı sağlamadığında avukatlık stajının tamamının baroca belirlenen avukat yanında yapılması esasına göre Avukatlık Kanununun 22 nci maddesi de değiştirilmektedir.

MADDE 17- Avukatlık stajının tamamının avukat yanında yapılmasına ilişkin düzenlemeye paralel olarak Avukatlık Kanununun 23 üncü maddesi de değiştirilmektedir,

MADDE 18- Avukatlık Kanununun 22 nci maddesinde yapılan değişikliğe paralel olarak 24 üncü maddede değiştirilmiştir.

MADDE 19- Avukatlık Kanununun 22 nci Maddesinde yapılan değişikliğe paralel olarak 25 inci maddede yeniden yazılmıştır.

MADDE 20- Avukatlık Kanununun 26 nci maddesinin madde başlığı ve maddesi değiştirilerek; stajın altıncı ayından sonra stajyere iş ve dava takip edebilmesi için yetki belgesi verilmekte, mali düzenlemeler nedeniyle vekaletname alması olanaksızlaşan stajyerin, yanında staj yaptığı avukatın gözetimi ve sorumluluğu altında sulh ceza ve hukuk mahkemelerinde, icra tetkik mercii ve icra ceza hâkimliklerinde duruşmalara girebilme hakkı tanınmaktadır.

MADDE 21- Avukatlık Kanununun 27 nci maddesi değiştirilerek stajyerlere, Türkiye Barolar Birliğince kredi verilmesi esası getirilmiştir.

MADDE 22- Avukatlık Kanununun 28 inci maddesi yeniden düzenlenerek, staj bitim belgesi alanların, stajdan gereği gibi yararlanıp yararlanmadıklarının tespiti için Türkiye Barolar Birliğince sınava tabi tutulacakları hükmü getirilmiştir.

MADDE 23- Avukatlık Kanununun 29 uncu maddesi ile staja kabul ve avukatlık sınavlarını yapacak olan Sınav Kurulu düzenlenmektedir.

MADDE 24- Avukatlık kanununun 30 uncu maddesi ile Sınav Kurulunun çalışmaları düzenlenmektedir.

MADDE 25- Avukatlık Kanununun 31 inci maddesi yeniden düzenlenerek sınava gireceklerin tespiti esasları belirlenmektedir.

MADDE 26- Avukatlık Kanununun 32.nci maddesi yeniden düzenlenerek, sınavların şekli ve konuları ile amaçları belirtilmektedir. Maddeye göre sınav her yıl iki defa yaptırılacaktır.

MADDE 27- Avukatlık Kanununun 33 üncü maddesi yeniden düzenlenerek sınav sonuçlarının duyurulmasıyla ilgili esaslar getirilmiştir,

MADDE 28- Avukatlık Kanununun 34 üncü maddesine "Türkiye Barolar Birliğince belirlenen meslek kurallarına uymakla yükümlülük" de eklenmek suretiyle, avukatların genel davranışlarıyla ilgili madde, bu doğrultuda değiştirilmiştir.

MADDE 29- Avukatlık Kanununun 35 inci maddesinin bir ve üçüncü fıkralarında yapılan değişikliklerle; noter ve tapu dairelerinde vekaleten sözleşmeleri sadece avukatlar yapabilmekte gerçek kişilerin kendi davalarını takip hakkı saklı tutularak, tüzel kişilerin yargı yetkisine haiz kurumlar önünde temsil yetkisi avukatlara verilmektedir, anonim şirketlere bünyelerinde hukuk müşaviri avukat bulundurma zorunluluğu getirilmektedir.

MADDE 30- Maddeyle Avukatlık Kanununun 35 inci maddesine, 35/A maddesi eklenmekte ve bu düzenlemeyle; mahkemelerin iş yükünün azalması amaçlanmaktadır, Buna göre dava açılmadan evvel veya dava açılmakla beraber duruşmaya başlanmadan önce avukatlar kendilerine intikal eden iş ve davalarda, tarafların kendi iradeleriyle istem sonucunu elde edebilecekleri konulara inhisar etmek kaydıyla, karşı taraf avukatını uzlaşmaya davet edebilecektir. Taraf vekilleri ve müvekkilleri hazır oldukları halde düzenlenen uzlaşma metni İcra ve iflâs Kanununun 38 inci maddesinde sözü edilen ilâm niteliğinde olacaktır.

MADDE 31- Avukatlık Kanununun 36 ncı maddesine bir fıkra eklenerek, avukatın davadan çekilme hakkı güvenceye alınmaktadır.

MADDE 32- Avukatlık Kanununun 37 nci maddesinin son fıkrasında yapılan değişiklikle; yargı önünde savunmasız kalınmaması için, avukatı ve avukatlık ücretini belirleme yetkisi baro başkanına verilmektedir.

MADDE 33- Avukatlık Kanununun 38 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine "bilirkişi" ibaresi de eklenerek, bent buna göre düzenlenmiştir.

MADDE 34- Avukatlık Kanununun tazminat isteklerinde zamanaşımı ile ilgili 40 inci maddesi, " bu hakkın doğumunun öğrenildiği tarihten itibaren bir yıl ve her halde zararı doğuran olaydan itibaren beş yıl geçmekle zamanaşımına uğrar" şeklinde B.K.na paralel olarak düzenlenip, maddeye açıklık getirilmiştir.

MADDE 35- Avukatlık Kanununun 42 nci maddesinin üçüncü fıkrası kısaltılarak birinci fıkraya eklenmiş ve üçüncü fıkra da yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 36- Avukatlık Kanununun 43 üncü maddesine bir cümle eklenerek Avukatlık Ortaklıklarına da yurt içinde şube açma yasağı getirilmiştir.

MADDE 37- Avukatların birlikte çalışmalarını düzenleyen Avukatlık Kanununun 44 üncü maddesinin maddesi, madde başlığı ile birlikte değiştirilerek yeni bir düzenleme yapılmıştır. Bu düzenlemede Ortak Avukat Bürosu şeklinde ki çalışma korunurken, yeni bir kurum olarak da tüzel kişiliği olan Avukatlık Ortaklığı getirilmiştir.

Yeni bir kurum olarak getirilen Avukatlık Ortaklığının kendine özgü oluşu ve diğer sermaye ve şahıs şirketlerinden farklı olması nedeniyle bazı temel yasalarda öngörülen ortaklıklardan farklı bir düzenlemeyi zorunlu kılmıştır. Bu nedenle de Ortaklıkta temel unsurun avukatlık mesleğinin yürütülmesi olduğu esas alınarak ; ortaklık anasözleşmesi, ortaklık payı, ortakların hak ve borçları, ortaklar kurulu, denetim, sorumluluk, çıkma, çıkarılma, fesih ve infisah, tasfiye ve uyuşmazlıkların çözümüne ilişkin hükümler getirilmiştir..

MADDE 38- Avukatlık Kanununun 44 üncü maddesindeki değişikliğe paralel olarak 45 inci maddesinin de bir ve üçüncü fıkraları değiştirilmiştir.

MADDE 39- Avukatlık Kanununun 46 ncı maddesi değiştirilerek, dava dosyalarından alınacak fotokopilerin harca tabi olmadığı belirtilmekte, avukat ve stajyerin dosya inceleme isteğinin ilgililerce yerine getirilmesi de zorunlu hale gelmektedir.

MADDE 40- Avukatlık Kanununun 47 nci maddesindeki çekişmeli hakları edinme yasağı yanında 164 üncü madde değişikliği ile getirilen "yüzde yirmibeşi aşmamak üzere dava veya hükmolunacak şeyin değeri veya paranın belli bir yüzdesi avukatlık ücreti olarak kararlaştırılabilir" hükmünün, uygulamada değişik yorumlara yol açacağı düşünülerek, 164 üncü madde hükmünün saklı olduğu belirtilmek suretiyle 47 nci maddedeki yasak hükmü dışında olduğuna açıklık getirilmiştir.

MADDE 41- Avukatlık kanununun 50 nci maddesine bir fıkra eklenerek, ceza ve tutuk evlerinde avukatlar için uygun bir görüşme yeri ayrılması düzenlenmektedir.

MADDE 42- Avukatlık Kanununun "Reklâm yasağı" ile ilgili 55 inci maddesine iki fıkra eklenerek reklâm yasağının ortak avukat bürosu ve avukatlık ortaklığı hakkında da uygulanması sağlanmakta ve yasaklara ilişkin esasların Türkiye Barolar Birliğince düzenlenecek yönetmelikle belirlenmesi esası getirilmektedir.

MADDE 43- Avukatlık Kanununun 56 ncı maddesine eklenen iki fıkra ile; avukatların birlikte çalışmaları kolaylaştırılmakta ve "avukatlık ortaklığı"na ilişkin düzenlemeye paralel olarak, avukatların tevkil yetkisi olan bütün vekâletnamelerini kapsayacak şekilde bir başka avukata, müvekkillerini temsilen vekaletname hükmünde bir yetki belgesi verebilmeleri sağlanmaktadır.

Avukatlara verilecek vekaletname metinlerinin de Türkiye Barolar Birliği ile Türkiye Noterler Birliği tarafından tek tip olarak müştereken hazırlanması esası getirilmektedir.

MADDE 45- Avukatlık Kanununun 58 inci maddesinin birinci fıkrası değiştirilerek, avukatların Türkiye Barolar Birliği ve baro organlarındaki görevlerinden dolayı suç işlemeleri halinde de haklarında soruşturma yapılacağı ve Adalet Bakanlığı'nın izni ile suçun işlendiği yer Cumhuriyet savcılığınca soruşturulacağı, avukat yazıhanelerinin ancak mahkeme kararıyla Cumhuriyet savcısı denetiminde ve baro temsilcisinin huzurunda aranabileceği hükmü getirilmiştir.

Maddenin ikinci fıkrasının ikinci cümlesine de savunma hakkının engellenmemesi için avukatların duruşmadan çıkarılamayacakları hükmü ilave edilerek, cümle yeniden yazılmıştır.

MADDE 46- Avukatlık Kanununun 61 inci maddesi değiştirilerek avukatlar hakkındaki ağır cezayı gerektirir suçlarda hazırlık soruşturmasının bizzat C.Savcısı tarafından yapılması hükmü getirilmektedir.

MADDE 47- Avukatlık Kanununun 62 nci maddesindeki " her ne şekilde olursa olsun " ibaresi, madde içinde anlamsız olduğundan madde metninden çıkarılmaktadır.

MADDE 48- Avukatlık Kanununun 63 üncü maddesine bir fıkra eklenerek, yirmi yılını dolduran ve fiilen avukatlık yapmayanlarında baroya kayıtlarını devam ettirmek koşulu ile avukatlık sıfatını kullanmalarına olanak verilmektedir. Böylece, az sayıdaki uzun süre mesleğe emek vermiş avukatların da onurlandırmaları sağlanmıştır.

MADDE 49- Avukatlık Kanununun baro keseneğini ödememekte direnme başlıklı 65 inci maddesi değiştirilerek, bu keseneklerin zamanında ödenmesini sağlayıcı ; gecikme cezası, baro organlarına seçme ve seçilme hakkının engellenmesi gibi yeni düzenleme getirilmiştir.

MADDE 50- Avukatlık Kanununun 71 inci maddesi ve madde başlığı, 44 üncü madde ve diğer değişiklikler doğrultusunda düzenlenmektedir. Baroların levhadan silme kararına yapılan itirazlar Türkiye Barolar Birliği'nce kesin olarak karara bağlanmakta ve 8.inci maddeye yapılan atıfla da bu kararlara karşı Adalet Bakanlığının yargıya başvurma hakkı saklı tutulmaktadır.

MADDE 51- Avukatlık Kanununun 72 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine, uygulamada görülen sorunlar nedeniyle , "uyarıya rağmen kayıtlı olduğu baro dışında sürekli olarak avukatlık yapan avukatın çalışmasını sürdürdüğü baroya kaydını yaptırmaması" ibareleri, aynı fıkranın (d) bendine ise; staj kredisinin geri dönüşünü sağlamak amacıyla "veya staj kredilerinin" ibareleri eklenmek suretiyle fıkra metinleri yeniden yazılmıştır.

MADDE 52- Avukatlık Kanununun 74 üncü maddesinin üçüncü fıkrası da 71 inci maddede yapılan değişikliğe paralel olarak yeniden düzenlenmiştir.

MADDE 53- Avukatlık Kanununun listeyi düzenleyen 75 inci maddesine yapılan ilave ile ortak avukat bürolarının ve avukatlık ortaklıklarının avukatlar listesinde ayrıca belirtilmesi öngörülmüştür.

MADDE 54- Avukatlık Kanununun 76 maddesinin birinci fıkrasındaki baroların görev tarifine " hukukun üstünlüğünü, insan haklarını korumak ve savunmak "gibi evrensel hukuk kuralları da dahil edilerek fıkra metni yeniden yazılmıştır. Üçüncü fıkrada da savcı kelimesi başsavcı olarak değiştirilmiştir.

MADDE 55- Baroların kuruluş ve baro organlarının görevden uzaklaştırılmasını düzenleyen Avukatlık Kanununun 77 nci maddesinin bazı fıkraları değiştirilmiştir.

Birinci fıkradaki değişiklikle; bölgesi içinde "en az onbeş avukat" bulunan her il merkezinde baro kurulacağı hükmü "en az otuz avukat" koşulu getirilerek değiştirilmiştir.

İkinci fıkradaki değişiklikle; yeni baro kurulmasında izlenecek yönteme açıklık getirilmiştir.

Üçüncü fıkra , baro kuruluşunun Türkiye Barolar Birliğine bildirilmesi ile tüzel kişilik kazanacağı şeklinde değiştirilmiştir.

Dördüncü fıkra, üçüncü fıkradaki değişikliğe göre düzenlenmiştir.

Beşinci fıkradaki değişiklikle, Adalet Bakanlığı fıkra metninden çıkartılarak, baro organlarının görevden alınması veya seçimlerinin yenilenmesini isteme yetkisi sadece baronun bulunduğu yer Cumhuriyet Başsavcılığına verilmektedir.

Altıncı fıkradaki değişiklikle, yeni seçimin yapılmasına ilişkin bir aylık süre iki aya çıkarılmıştır.

Adalet Bakanlığının baro kararlarında onay merci olması kaldırıldığından yedinci fıkra buna göre düzenlenmiştir. Görevden alınan organların yerine yenileri seçilinceye kadar görev yapmak üzere Türkiye barolar Birliğince o yer barosuna kayıtlı en az üç avukatın görevlendirileceğine dair hüküm getirilmiştir.

Sekizinci fıkradaki" yukarıdaki fıkra" tabiri" beşinci fıkra "olarak değiştirilmiştir.

Onuncu fıkraya Türkiye Barolar Birliğinin Genel Kurulları da dahil edilmiştir.

MADDE 56- Avukatlık kanununun 78 inci maddesinin son fıkrasında yapılan değişiklikle; 77 nci maddenin birinci fıkrasında yapılan değişikliğe paralel olarak disiplin kurulu üyeliği ve deneticiliğin bir kişide birleşeceği baroda kayıtlı avukat sayısı kırk olarak belirlenmiştir.

MADDE 57- Avukatlık Kanunun 80 inci maddesindeki " kurulur "tabiri "oluşur" olarak değiştirilmiştir.

MADDE 59- Avukatlık Kanununun toplantıya çağrı ile ilgili 84 üncü maddesinde yer alan "en az on gün önce çağrı mektubunun taahhütlü olarak postaya verilmiş veya avukata tevdi edilmiş olması" hükmü yerine işlemleri basitleştirmek ve ekonomi sağlamak için "baro çevresi adalet dairelerinde ve baronun uygun bir yerinde en az onbeş gün önceden başlamak üzere onbeş gün süreyle duyurulur. Bu duyuru, tebligat hükmündedir." ibareleri konulmak suretiyle madde değiştirilmiştir.

MADDE 60- Avukatlık Kanununun toplantıya katılma yükümü ile ilgili 86 nci maddesindeki; toplantılara gelmeyen veya oy kullanmayanlara yetkili ilçe seçim kurulu başkanı tarafından 20.000 lira para cezası verileceği hükmü değiştirilerek "o baroya kayıtlı avukatların yıllık keseneğinin üçte biri miktarında para cezası ödemeleri ve bunun ilgili baro başkanınca, tahsil edileceği ve baro bütçesine gelir kaydedileceği, haklı nedenle toplantıya katılmadığını veya oy kullanmadığını belgelediği takdirde avukata verilen bu para cezasının baro başkanınca kaldırılacağı" şeklinde düzenleme yapılarak genel kurullara katılımın sağlanması ve para cezasının barolara gelir kaydedilmesi amaçlanmıştır.

MADDE 61- Genel Kurul toplantı yeter sayısını düzenleyen Avukatlık Kanununun 87 nci maddenin ikinci fıkrası, 77 nci maddedeki değişiklik doğrultusunda değiştirilerek, toplantı yeter sayısı artırılmıştır.

Adayların aldıkları oylara ilişkin hüküm ihtiva eden dördüncü fıkrası da seçimler ve sonuçlan ek üçüncü maddede düzenlendiğinden yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 62- Avukat sayısı binden fazla olan baroların iş yoğunluğu dikkate alınarak yönetim kurulu üye sayısı artırılmıştır.

MADDE 63- Avukatlık Kanununun yönetim kurullarının görev süresini düzenleyen 91 inci maddesi değiştirilmekte ve yönetim kurulu üyelerinin görev süresi iki yıldan dört yıla çıkarılmaktadır. Böylece baro yönetim kurullarının görev süreleri de Türkiye Bajolar Birliği Yönetim Kurulu üyelerinin görev süreleri ile eşit duruma getirilmektedir. Yönetim kurulu üyelerinin yarısının her iki yılda bir yapılacak genel kurullarda yenilenmesi esası getirilerek hizmetin kesintisiz devamının yanı sıra, yeni fikirlerin yansıması ve demokratik katılımın artması sağlanmaktadır.

MADDE 64- Yönetim kurulunun baro başkanının çağrısı üzerine toplanması esasına göre 94 üncü madde düzenlenmiştir.

MADDE 65- Yönetim kurulunun görevlerini düzenleyen 95 inci maddenin ikinci fıkrası diğer maddelerde ki değişikliklere göre düzenlenerek ikinci fıkranın 3,5,7,15 ve 16 numaralı bentleri değiştirilmiş ve maddeye baro çevresindeki adliye merkezlerinde temsilcilikler kurulmasına ilişkin 19 numaralı bent eklenmiştir.

MADDE 66- Avukatlık Kanununun 96 ncı maddesindeki değişiklikle, baro başkanının görev süresi de yönetim kurulunun görev süresine paralel olarak dört yıla çıkarılmıştır.

MADDE 67- Avukatlık Kanununun 105 inci maddesi değiştirilerek; baro disiplin kurulunun görev süresi de dört yıla çıkarılmıştır. Seçilme yeterliliğini düzenleyen 90 inci maddenin disiplin kurulu üyeleri hakkında da uygulanması kabul edilmiştir.

MADDE 68- Avukatlık Kanununun 108 inci maddesi değiştirilerek ; baro deneticilerinin de görev süresi dört yıla çıkarılmaktadır.

MADDE 69- Türkiye Barolar Birliği'nin kuruluşunu tarifeden Avukatlık Kanununun 109 uncu maddesinin birinci fıkrasındaki" kurulur" tabiri " üst kuruluştur" şeklinde değiştirilerek fıkra metni yeniden yazılmıştır.

MADDE 70- Avukatlık Kanununun 110 uncu maddesine bir fıkra eklenerek" hukukun üstünlüğünü, insan haklarını korumak ve savunmak " da Türkiye Barolar Birliğinin görevleri arasına alınmış ve değişen 54 üncü maddeyle paralellik sağlanmıştır.

MADDE 71- Türkiye Barolar Birliğinin protokol da yeri belirlenmiş ve birlik organlarının görevden uzaklaştırılması halinde, birliğin seçim yapılacak genel kurula kadar ki yönetiminin nasıl yürütüleceği düzenlenmiştir.

MADDE 72- Avukatlık Kanununun 114 üncü maddesinin ikinci fıkrasına,"görevde bulunan baro başkanları ile Türkiye Barolar Birliği Başkanlığı yapmış ve yapmakta oian avukatların, Birlik Genel Kurulunun doğal üyesi oldukları" hükmü getirilerek; önceki birlik başkanlarının deneyimlerini genel kurula aktarabilmesi, görevdeki birlik ve baro başkanlarının da üyesi bulundukları baro genel kurullarında birlik delegesi adayı olama zorunluluğu kaldırılmaktadır.

Dördüncü fıkradaki değişiklikle de baro başkan ve yönetim kurullarının görev süresine paralel olarak birlik delegelerinin görev süresi de dört yıla çıkarılmaktadır.

Aynı maddenin yedinci fıkrasına da "asıl üyenin mazereti olduğu takdirde, yedek üye Türkiye Barolar Birliği Genel Kuruluna katılır ve oy kullanır." cümlesi eklenmiştir. Birlik Genel Kurulunun doğal üyelerinin oylamalara katılma, seçme ve seçilme hakları bulunmaktadır.

MADDE 73- Adalet Bakanı'na birlik genel kurulunu toplantıya çağırma yetkisi veren Avukatlık Kanununun 115 inci maddesinin üçüncü fıkrası madde metninden çıkarılmaktadır.

MADDE 74- Avukatlık Kanununun 117 nci maddesinin 10 numaralı bendi, Avukatlık kanunun da yapılan değişikliğine paralel olarak yeniden düzenlenmiştir.

MADDE 75- Avukatlık Kanununun 121 inci maddesinde gösterilen Birlik Yönetim Kurulunun görevleri arasına, avukatlık sınavıyla ilgili birliğe verilen görevleri yerine getirmek ve avukatlık ortaklığı ile ilgili işlemleri yapmak görevleri dahil edilmiştir.

MADDE 76- Avukatlık Kanununun 125 inci maddesine eklenen fıkrayla Birlik Başkanlık Divanının görevleri arasına, gerekli hallerde görüşlerini almak için baro başkanlarını çağırma da dahil edilmiştir.

MADDE 77- Disiplin kurulu üye sayısı itibariyle hiç bir zaman oylarda eşitlik söz konusu olmayacağından, oyların eşitliği halinde başkanın bulunduğu taraf oyunu üstün tutan cümle fıkra metninden çıkarılmıştır.

MADDE 78- Avukatlık Kanununun 134 üncü maddesinin disiplin cezalarının uygulanacağı haller hükmüne "meslek kurallarına" uymama hali de eklenmek suretiyle düzenleme yapılmıştır.

MADDE 79- Avukatlık Kanununun 135 inci maddesinde yapılan değişiklikle; avukatlar hakkında uygulanan işten çıkarma cezası, avukatlık ortaklıkları yönünden "sicilden silme cezası" olarak maddeye eklenmektedir.

MADDE 80- Avukatlık Kanununun 138 inci maddesinin birinci fıkrasına "staj dönemi bu hükmün dışındadır." ibaresi eklenmek suretiyle staj dönemindeki eylem ve davranışlardan dolayı meslekten çıkarma cezası gerekmese dahi, disiplin kovuşturmasının konu olabileceği şeklinde düzenleme getirilmiştir.

MADDE 81- Avukatlık Kanununun disiplin kovuşturmasının açılmasıyla ilgili 141 inci maddesinin üçüncü fıkrasındaki, kovuşturmanın açılması ve yapılmasıyla ilgili ayrıntılı usul hükümleri gerekli görülmediğinden, maksadı ifade eden kısa ve öz olarak genel soruşturma yetkisi düzenlenmiştir.

MADDE 82- Avukatlık Kanununun 142 nci maddesinin dört ve beşinci fıkraları, bu kanunun diğer maddelerinde yapılan değişikliğe paralel olarak yeniden düzenlenmiştir.

MADDE 83- Avukatlık Kanununun 144 üncü maddesinin birinci fıkrası, "disiplin kuruluna gönderilen dosya içinde avukatın sicili de bulunur." ibaresi eklenerek değiştirilmiştir.

MADDE 84- Avukatlık Kanununun 150 nci maddesinin son fıkrasındaki sulh hâkimi, sulh ceza hakimi olarak düzeltilmiştir.

MADDE 85- Avukatlık Kanununun 153 üncü maddesinin ikinci fıkrası değiştirilerek, baroya bildirilen konut veya büro adresine tebligat yapılamayan avukat hakkında disiplin işleminin yürütülmesi sağlanarak, soruşturma dosyalarının zaman aşımına uğramadan sonuçlandırılması sağlanacaktır.

MADDE 86- Avukatlık Kanununun 154 üncü maddesinin birinci fıkrasında yer alan "tutuklama müzekkeresi çıkarılan ve" ibaresi metinden çıkarılmak suretiyle uygulamada bazen çok basit suçlardan da gıyabi tutuklama yoluna başvurulduğu, bu kararın kaldırılmasına rağmen işten yasaklama zorunluluğu nedeniyle mağduriyete ve avukatın meslek camiasında onurunun kırılmasına sebebiyet verildiği göz önüne alınarak bu tür yakınmalar giderilecektir.

Maddenin ikinci fıkrasındaki " bakanlığın " ibaresi " Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunun " olarak değiştirilmek suretiyle, Adalet Bakanlığı'nın doğrudan vereceği işten yasaklama yetkisi Türkiye Barolar Birliği'ne verilmektedir.

MADDE 87- Avukatlık Kanununun 155 inci maddesinin birinci fıkrası değiştirilerek; işten yasaklanan avukatın, eşi ve reşit olmayan çocuğunun da davasını avukat sıfatı ile takip etme yetkisi kaldırılmaktadır.

MADDE 88- Avukatlık Kanununun 156 ncı maddesinin birinci fıkrası değiştirilerek, kovuşturmanın durdurulmuş veya avukatlığa engel olmayan ceza verilmiş olması halinde ; işten yasaklanma kararının başka bir karara veya işleme gerek kalmaksızın kendiliğinden kalkması esası getirilmektedir.

MADDE 89- Avukatlık Kanununun 157 nci maddesinin yedinci fıkrasının birinci cümlesi 71 inci maddede yapılan değişikliğe paralel olarak yeniden düzenlenmiştir.

MADDE 90- Avukatlık Kanununun 158 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan disiplin cezalarının verilmesinde göz önünde tutulacak ilkeler arasına, "meslek kurallarını" ibaresi de eklenmektedir.

MADDE 91- Avukatlık Kanununun "Avukatlık ücreti" başlıklı onbirinci kısım başlığı ve 163 üncü maddesinin "Avukatlık ücretinin serbestçe kararlaştırılması" başlığı ile bu madde rnetni değiştirilerek onbirinci kısım başlığı, "Avukatlık sözleşmesi", 163 üncü madde başlığı ise "Avukatlık sözleşmesinin kapsamı" şeklinde düzenlenmiş ve rnadde, avukatlık sözleşmesinin kapsamını açıkça belli edecek biçimde yeniden kaleme alınmıştır.

MADDE 92- 164 üncü madde değiştirilerek uygulamada ortaya çıkan sorunların giderilmesi amacıyla avukatlık ücretine ilişkin hükümler yeniden düzenlenmiştir.

MADDE 93- Avukatlık Kanununun "ücret dolayısıyla müteselsil sorumluluk" ile ilgili 165 inci maddesine "veya her ne suretle olursa olsun taraflar arasında anlaşmayla sonuçlanan ve takipsiz bırakılan işlerde" de müteselsil sorumluluk esası getirilmek suretiyle madde de buna göre değişiklik yapılmıştır.

MADDE 94- Avukatlık Kanununun 166 ncı maddesinin ikinci fıkrası sonuna, iş sahibinin iflası halinde de vekâlet ücretinin rüçhanlı alacak olarak nazara alınmasını sağlayıcı hüküm eklenmiştir, Ancak icra ve iflâs Kanununun 206 ncı maddesinin birinci fıkrası hükmü saklı tutulmuştur.

MADDE 95- Avukatlık Kanununun 167 nci maddesi ve madde başlığında yapılan değişiklikle; ücret uyuşmazlıklarının hakem aracılığıyla çözümüne ilişkin yeni düzenleme getirilmektedir.

MADDE 96- Avukatlık Kanununun 168 inci maddesinde yapılan değişiklikle; avukatlık asgari ücret tarifelerinin baroların önerisi üzerine Türkiye barolar Birliği'nce hazırlanması esası getirilmektedir.

MADDE 97- Avukatlık Kanununun 168 inci maddede ki değişikliğe paralel olarak, 169 uncu maddenin ikinci fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 98- Avukatlık Kanununun adlî yardım ile ilgili maddeleri, bu hukukî kuruma işlerlik kazandırılması amacıyla yeni baştan düzenlenmiş olup, bu doğrultuda 176 ncı madde başlığı "Adlî müzaheret" yerine "Adlî yardım ve kapsamı" olarak değiştirilmiş ve büronun kurulmasıyla ilgili bu madde, adlî yardımın tanımı yapılmak suretiyle düzenlenmiştir.

MADDE 99- Avukatlık Kanununun 177 nci maddesi başlığı da genel düzenlemeye uygun olarak değiştirilmiş ve adlî yardım hizmetlerinin baro merkezlerinde oluşturulacak adlî yardım bürosu tarafından yürütülmesi, baro merkezi dışında da avukat sayısı beşten çok olan yerlerde bir avukatın adlî yardım bürosu temsilcisi olarak görevlendirilmeleri ve büro ile temsilcilerin baro yönetim kurulunun gözetimi altında çalışmaları hususu daha açık olarak düzenlenmiştir.

MADDE 100 - Avukatlık Kanununun 178 inci maddesi başlığıyla birlikte değiştirilerek, adlî yardım isteminin ne şekilde yapılacağı esası belirtilmiştir.

MADDE 101- Avukatlık Kanununun 179 uncu maddesi başlığı "Adlî yardımın yapılışı" şeklinde değiştirilmiş ve adlî yardımın yapılışı ile ilgili usul hükümleri getirilmiştir.

Avukatın avukatlık hizmeti yükümlülüğünün , ancak ilgilinin gerekli belge ve bilgileri isteğe rağmen vermemesi ve vekâletname vermekten kaçınmasıyla sona ereceği, ayrıca görevlendirilen avukatın bildirim tarihinden itibaren onbeş gün içinde o işin tarifede belirlenen ücretini ödemek koşuluyla bu işi yapmaktan çekinebileceği hükmü de getirilmek suretiyle, adlî yardım talep edenin yararı korunmuştur.

MADDE 102- Avukatlık Kanununun 180 inci maddesi başlığı ile birlikte değiştirilerek; büronun gelirleri ve giderleri, kaynakları ve sarf yerleri bentler halinde gösterilerek sağlam ve devamlı kaynak oluşması sağlanmıştır. Giderlerinin sarf usulü de belirtilmiştir. Malî kaynaklar arasında en önemlisi yargı ve noter harçlarının %25'i ile idari nitelikteki para cezaları hariç olmak üzere para cezalarının %25'i olarak öngörülmüştür.

MADDE 103- Avukatlık Kanununun 181 inci maddesi başlığı ile birlikte değiştirilerek, adlî yardım bürolarının çalışmalarını her yıl düzenleyecekleri bir raporla baro yönetim kuruluna bildirmeleri ve bir örneğini de Türkiye Barolar Birliği'ne göndermeleri zorunluluğu getirilmiş, ayrıca adlî yardım bürolarının kuruluşu, görevlendirilecek avukatların ve ücretlerinin belirlenmesi, büronun işleyiş ve denetimi gibi konuları düzenleyen bir yönetmeliğin Türkiye Barolar Birliği'nce çıkarılması esası getirilmek suretiyle, adlî yardım bürolarının maksada uygun olarak işleyişleri ve sıkı bir şekilde denetimi ve adlî yardım hizmetinin gerektiği gibi yerine getirilmesi amaçlanmıştır.

MADDE 104- Türkiye Barolar Birliği tarafından hazırlanan yönetmeliklerin yürürlüğe girmesini Adalet Bakanlığı'nın onayına bağlayan Avukatlık kanununun 182 nci maddesi değiştirilerek bakanlık onayı kaldırılmaktadır.

MADDE 105- Dava vekillerinin de baroca düzenlenen dava vekilleri listesine girmeleri halinde baroya giriş keseneği ve aidat ödemeleri için Avukatlık Kanununun 185 inci maddesinin ikinci fıkrası yürürlükten kaldırılmaktadır.

MADDE 106- Topluluk sigortasına tabi avukatlar, primlerini ayın son gününe kadar ödeyebilmektedir. Dörder aylık pirim bildirgelerinin de ayın son günü verilmesi gerekmektedir. Bu durumda barolar dörder aylık bildirgeleri zorunlu olarak takip eden ay içinde verdiklerinden, bildirgelerin süresinde verilmediği iddiası ile SSK kanununun 140 ncı maddesine göre barolara para cezası verilmektedir. Açılan davalar sonunda da bu cezalar iptal edilmektedir. Buna rağmen SSK il Müdürlükleri para cezası uygulamasına devam etmektedir. Avukatlık Kanununun topluluk sigortasını düzenleyen 190 ncı maddesine eklenen cümle ile yargı kararlarına doğrultusunda barolar hakkında SSK Kanununun 140 inci maddesinin uygulanmayacağı hükmü getirilmektedir.

MADDE 107- Topluluk sigortasına tabi olarak çalışan avukatın; emekliliğe tabi göreve intibakı yapılırken topluluk sigortasında geçen süresinin dörte üçünün kıdemine eklenmesi için Avukatlık kanununun 195 inci maddesindeki üçte iki olan oran dörte üçe çıkarılmaktadır.

MADDE 108- Avukatlık kanunun ek 1 inci maddesi değiştirilerek kamuda çalışan avukatların özlük haklan yönünden savcılara eşitlenmesi için kamu avukatları hakkında da 2802 sayılı yasaya yollama yapılmaktadır.

MADDE 109- Avukatlık kanunun ek 2 nci maddesi yürürlükten kaldırılıp, Türkiye Barolar Birliği veya baroları temsil etmek üzere uluslararası toplantı ve kongrelere katılacak olan avukatların Adalet Bakanlığından izin alma zorunluluğu kaldırılmaktadır.

MADDE 110- Üye sayısı dörtyüzü aşan barolarda mevcut durum korunarak, üye sayısı dörtyüzü geçmeyen barolarda, seçimlerin pazar gününe kalmaması, görüşmelerin yapıldığı gün seçiminde yapılması Avukatlık Kanunun ek 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası değiştirilerek yeniden düzenlenmiştir.

Maddenin onikinci fıkrasında yapılan değişiklikle de uygulamada görülen tereddütleri gidermek için maddeye açıklık getirilerek, iptali gerektiren usulsüzlük tespit edilen organ için yeniden seçim yapılacağı, diğer organlar için seçimin yenilenmesine gerek olmadığı yönünde düzenleme yapılmıştır.

MADDE 111- Adalet bakanlığının barolar üzerindeki vesayetini düzenleyen Avukatlık kanununun ek 4 üncü maddesi yürürlükten kaldırılarak baroların bağımsızlığı gerçekleştirilmektedir.

MADDE 112- Avukatlık Kanununun geçici 13 üncü maddesinin ikinci fıkrasında 71 inci maddede yapılan değişikliğe paralel değişiklik yapılmıştır.

MADDE 113- Bu maddeyle Avukatlık kanununa geçici 20 ve 21 inci maddeler eklenmekte;

Geçici 20 madde ile; Bu kanunla getirilmiş bulunan staj sonu sınavına ilişkin hükümlerin, kanunun yayımından önce staja başlayanlar hakkında uygulanmamasını sağlamak amacıyla düzenlenme yapılmakta,

Geçici 21 inci madde ile de; Kanunun yürürlüğünden önce avukatlıkla bağdaşmayan bir işde çalıştığı için staj listesinden kaydı silinen veya baro levhasına kaydedilmeyen veya sonradan baro levhasından kaydı silinenlerin, avukatlığa kabule engel işlerini bırakmaları koşuluyla yeniden stajyerliğe veya avukatlığa alınmalarına olanak sağlanmaktadır. Ayrıca bu durumda olanların başvurma süresi ve usulleriyle haklarında yapılan cezaî takibatın durdurulması ve ceza uygulanmaması hususları aynı maddede düzenlenmektedir.

MADDE 114- Avukatlık Kanunu, avukatlık mesleğine ilişkin özel bir kanun olup, diğer kanunlarda buna aykırı olabilecek hükümlerin uygulanmaması için ek geçici 2 nci madde konulmuştur.

MADDE 115- Yürürlükle ilgili olup, bu kanunun 9 uncu maddesi ile avukatlıkla birleşebilen işleri düzenleyen Avukatlık kanununun 12 nci maddesinde değişiklik yapıldığından bu maddenin yürürlüğü üç yıl sonraya ertelenmektedir.

MADDE 116- Yürütmeyle ilgilidir.

 

1136 SAYILI AVUKATLIK KANUNUNUN BAZI MADDELERİNİN DEĞİŞTİRİLMESİ VE BU KANUNA BAZİ

MADDELER EKLENMESİNE DAİR KANUN TEKLİFİ

MADDE 1- Avukatlık Kanununun linçi maddesinin ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Avukat, yargının kurucu unsurlarından olan bağımsız savunmayı serbestçe temsil eder." MADDE 2-Avukatlık Kanununun 2 nci maddesinin birinci ve üçüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

" Avukatlığın amacı; hukuki münasebetlerin düzenlenmesini, her türlü hukuki mesele ve anlaşmazlıkların adalet ve hakkaniyete uygun olarak çözümlenmesini ve hukuk kurallarının tam olarak uygulanmasını, yargı organlarının asli unsuru olarak her derecede yargı organları, hakemler, resmi ve özel kurul ve kurumlar nezdinde sağlamaktır."

"Yargı organları, noterler, emniyet makamları, diğer kamu kurum ve kuruluşlarıyla, kamu iktisadi devlet teşekkülleri ile kamu iktisadi kuruluşları, bankalar, sigorta şirketleri ve vakıflar avukatlara görevlerinin yerine getirilmesinde yardımcı olmakla ve mahkemelerden getirilecek müzekkere ile avukatlara istenilen belgeleri vermekle yükümlüdürler. Derdest davalarda müzekkereler duruşma günü beklenmeksizin mahkemeden alınabilir."

MADDE 3- Avukatlık Kanununun 3 üncü maddesine (c) bendinden sonra gelmek üzere aşağıdaki (d) bendi eklenmiş, (d) ve (e) bentlerinin harfleri sırasıyla (e) ve (f) olarak değiştirilmiştir.

"d) Avukatlık sınavını başarmış olmak"

MADDE 4- Avukatlık Kanununun 4üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Adli, idari ve askeri yargı hâkimlik ve savcılıklarında, üniversiteye bağlı fakültelerin hukuk bilimi dersleri dalında profesörlük, doçentlik, yardımcı doçentlik görevlerinde 4 yıl, kamu kurum ve kuruluşlarının hukuk müşavirliği görevinde 10 yıl süre ile hizmet etmiş olanlarda 3.maddenin (c) ve (d) bentlerinde yazılı koşullar aranmaz.

Türk uyruğuna kabul olunanlardan yabancı hukuk fakültelerinden mezun olup da, geldikleri yerlerde 4 yıl süreyle mahkemelerin her derecesinde hâkimlik, savcılık veya avukatlık yapmış ve avukatlığı meslek edinmiş bulunanlar 3.maddenin (b) bendinde yazılı olduğu biçimde Türk hukuk fakülteleri programlarına göre noksan kalan derslerden usulüne uygun olarak yapılan sınavlarda başarı göstermiş ve ayrıca Türkçe'yi iyi bilir oldukları da bir sınavla anlaşılmış olmak kaydıyla, 3.maddenin (c) ve (d) bentlerinde yazılı koşulların dışında tutulurlar.

Birinci ve ikinci fıkrada gösterilenlerin baro levhasına yazılmasında, 17.maddenin (1)inci ve (2)nci bentlerinde yazılı belgelerden başka sicil özetlerinin onanmış bir örneğinin de verilmesi gereklidir."

MADDE 5- Avukatlık Kanununun 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi ile ikinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"a) Taksirli suçlar hariç, kesinleşmiş bir kararla iki yıldan fazla hapis veya bir yıldan fazla ağır hapis cezası ile yahut basit ve nitelikli zimmet, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanmak ve dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı suçlarla, istimal ve istihlak kaçakçılığı hariç kaçakçılık, ihaleye fesat karıştırmak suçlarından biri ile kesin olarak hüküm giymiş olmak."

"Birinci fıkranın (a) bendinde sayılan yüz kızartıcı suçlardan biriyle kesin olarak hüküm giymiş olanların cezası ertelenmiş, paraya çevrilmiş, affa uğramış veya memnu hakları iade edilmiş olsa da avukatlığa kabul edilmezler."

MADDE 6- Avukatlık Kanununun 6 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Madde 6- Avukatlık Sınavını başarmış olanlar veya 4 üncü maddedeki koşulları taşıyanlar başvurdukları yer Barosu Levhasına yazılmalarını dilekçe ile isteyebilirler."

MADDE 7- Avukatlık Kanununun 8 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Madde 8- Baro yönetim kurulunun adayın levhaya yazılması hakkındaki kararları kesindir. Baro yönetim kurulu, Avukatlığa kabul istemini reddettiği veya kovuşturma sonucuna kadar beklenmesine karar verdiği takdirde, bunun gerekçesini kararında gösterir. Gerekçeli karar adaya tebliğ olunur.

Aday bu karara karşı tebliğ tariflinden itibaren 15 gün içinde kararı veren baro veya bulunduğu yer barosu aracılığı ile Türkiye Barolar Birliği'ne itiraz edebilir. Baro tarafından adaya itiraz tarihini tespit eden bir belge verilir. Bu belge hiçbir vergi, harç ve resme tabi değildir.

Türkiye Barolar Birliği itiraz üzerine dosya üzerinde gerekli incelemeleri yaptıktan sonra, itirazı kabul veya reddeder. Türkiye Barolar Birliği, üç ay içinde bir karar vermek zorundadır. Bu süre içinde karar verilmezse itiraz reddedilmiş sayılır.

Adayın Levhaya yazılması hakkındaki baro yönetim kurulu kararı ile itirazın kabul veya reddi hakkında Türkiye Barolar Birliği Kararları, karar tarihinden itibaren bir ay içinde Adalet Bakanlığına ve ilgililere gönderilir. Bu kararlara karşı ilgili baro ve aday tarafından idari yargı yoluna başvurmak suretiyle iptal isteminde bulunulabilir. Adayın levhaya yazılma kararları ile itiraz üzerine verilen kabul kararlarına karşı Adalet Bakanlığı da idari yargı yoluna başvurabilir."

MADDE 8-  Avukatlık Kanununun 9 uncu maddesinin dördüncü ve altıncı fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Ruhsatnameler ve avukat kimlikleri Türkiye Barolar Birliği tarafından tek tip olarak bastırılır. Avukat kimliği resmi belge niteliğindedir."

"Hukuka, ahlaka, mesleğin onuruna ve kurallarına uygun davranacağıma namusum ve vicdanım üzerine and içerim."

MADDE 9- Avukatlık Kanununun 12 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (e) bentleri ile üçüncü fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve (g) bendi maddeden çıkartılmıştır.

"b) Hukuk alanında profesör ve doçentlik."^;

"e) Kamu iktisadi teşebbüsleri hakkında kanunlarda başka iş veya hizmetle uğraşmaları yasaklanmamış bulunmak şartıyla; kanun kapsamına giren iktisadi devlet teşekkülleri, kamu iktisadi kuruluşları ve bunların müesseseleri, bağlı ortaklıkları ve iştirakleri ve iktisadi devlet teşekkülleri ile kamu iktisadi kuruluşları dışında kalıp sermayesi devlete ve diğer kamu tüzel kişilerine ait bulunan kuruluşların yönetim kurulu başkanlığı, üyeliği, denetçiliği,

"(e) Bendinde gösterilenlerin hazinenin, belediye ve özel idarelerin, il ve belediyelerin yönetimi ve denetimi altında bulunan daire ve kurumların, köy tüzel kişiliklerinin ve sermayesinin yandan fazlası devlete ait şirket ve kuruluşların aleyhinde; il genel meclisi ve belediye meclisi üyelerinin de bağlı bulundukları tüzel kişilerin ve yüksek öğretimde görevli profesör ve doçentlerin yüksek öğretim kurum ve kuruluşları aleyhindeki dava ve işleri takip etmeleri yasaktır."

MADDE 10- Avukatlık Kanununun 14 üncü maddesinin madde başlığı ile birinci ve üçüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Bazı Görevlerden Ayrılanların Avukatlık Yapına Yasağı"

"Emeklilik veya istifa gibi sebeplerle görevlerinden ayrılan adli idari ve askeri yargı hâkim ve savcılarının son beş yıl içinde hizmet gördükleri mahkeme veya dairelerin yargı çevresinde, görevden ayrılma tarihinden itibaren 2 yıl süre ile avukatlık yapmaları yasaktır"

"Devlet, belediye, il özel idare ve kamu iktisadi teşebbüsleri hakkındaki kanun kapsamına giren iktisadi devlet teşekkülleri ile kamu iktisadi kuruluşları ve bunların müessese, bağlı ortaklık ve iştiraklerinde çalışanlar, buralardan ayrıldıkları tarihten itibaren iki yıl geçmeden ayrıldıkları idare aleyhine dava açamaz ve takipte bulunamazlar."

MADDE 11- Avukatlık Kanununun 15 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Madde 15- Avukatlık stajı bir yıldır. Staj, meslekte en az beş yıl eylemli olarak çalışmış bir avukatın yanında yapılır.

Staja kabul sınavı, stajın ne suretle yapılacağı ve çalışma ilke ve kuralları ile Avukatlık Sınavı Türkiye Barolar Birliğince hazırlanacak yönetmelikle belirlenir."

MADDE 12- Avukatlık Kanununun 16 ncı maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Madde 16- 3 üncü maddenin (a), (b) ve (f) bentlerinde yazılı koşulları taşıyanlardan, stajyer olarak sürekli staj yapmasına engel işleri ve 5 inci maddede yazılı engelleri bulunmayanlar, staj yapacakları yer barosuna bir dilekçe ile başvururlar."

MADDE 13- Avukatlık Kanununun 17 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Madde 17- 16'ncı maddeye göre verilecek dilekçeye aşağıda gösterilen belgeler eklenir.

1. Kanunun aradığı koşullara ilişkin belgelerin asılları ile onanmış ikişer örneği,

2. Adayın 3 üncü maddenin (f) ve 5 inci maddenin birinci fıkrasının (a) bentlerinde yazılı durumları ve stajın sürekliliğine engel teşkil edecek bir işte çalışmadıklarını ve stajın sürekliliğini engelleyici bir işlerinin bulunmadığını bildiren yazısı,

3. Adayın ahlaki durumu hakkında o baroya yazılı iki avukat tarafından düzenlenen tanıtma yazısı.

Stajyerin verdiği yazıdaki bilgilerin doğru olmadığı ortaya çıktığında, hakkında Türk Ceza Kanununun 528 inci maddesi hükmü uygulanır."

MADDE 14- Avukatlık Kanununun 20 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Madde 20-Baro Yönetim Kurulu itiraz süresinin bitiminden itibaren bir ay içinde 19.maddede yazılı raporu da göz önünde tutarak adayın staja kabul sınavına girip giremeyeceği hakkında gerekçeli bir karar verir. Karar ilgiliye tebliğ edilir.

Bu karar aleyhine baro yönetim kurulu üyeleri kararın verildiği ilgili ise, kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren 15 gün içinde Türkiye Barolar Birliği'ne itiraz edebilir.

Birinci fıkrada yazılı süre içinde bir karar verilmemiş olması halinde talep reddedilmiş sayılır. Bu takdirde bir aylık sürenin bitiminden itibaren 15 gün içinde ilgili Türkiye Barolar Birliği'ne itiraz edebilir.

Türkiye Barolar Birliği'niıı itiraz üzerine verdiği karar kesindir. Bu karara karşı idari yargı yoluna başvurulabilir."

MADDE 15- Avukatlık Kanununun 21 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Madde 21- Staja kabul sınavını kazananlar barolarına bildirilir. Barolar staja kabul sınavını kazananları stajyer listesine yazarlar. Avukatlık stajı listeye yazılma ile başlar."

MADDE 16- Avukatlık Kanununun 22 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Madde 22- AvukatIık stajı baro yönetim kurulunca belirlenen avukatın yanında yapılır. Haklı veya zorunlu bir nedenle, baro başkanının isteği stajyerin veya avukatın başvurması halinde baro yönetim kurulu, stajın başka bir avukatın yanında yapılmasına karar verebilir."

MADDE 17- Avukatlık Kanununun 23 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Madde 23- Staj kesintisiz olarak yapılır. Stajyerin haklı nedenlere dayanarak devam etme