inisiyatif.net bilgiweb uygulama avukatın tarihi kültür

hukuk müzesi

 

 

Belirleyici Olan Hangisi;

Genel Kurul mu, Seçim mi?

 

Ankara Barosu yönetim kurulu 2006 yılı genel kurulunun tarihini ve gündemini 30 gün öncesinden duyurdu. Gündem aşağıdaki gibi ve öncekilerden farklı değil;

GÜNDEM                                                      :

07/ Ekim/ 2006 -14/ Ekim/ 2006 Cumartesi           :

  1. Açılış, Genel Kurul Başkanlık Divanının seçimi (Bir Başkan, Bir Başkan vekili, iki yazman üye)

  2. İstiklal Marşı ve Saygı duruşu

  3. Baro Başkanının açış konuşması.

  4. Baro Yönetim Kurulu Faaliyet, hesap raporları ile bilanço ve denetleme kurulu raporların okunması ve görüşülmesi.

  5. Baro Yönetim Kurulunun aklanmaya sunulması.

  6. Ankara Barosunun 2006–2007 ve 2007–2008 yılları bütçe tasarılarının okunması,  görüşülmesi ve onaya sunulması.

  7. Ankara Barosu Yardımlaşma Sandığı'nın (ABAYS) Faaliyet, hesap raporları ile bilanço ve denetleme kurulu raporlarının okunması ve görüşülmesi.

  8. Ankara Barosu Yardımlaşma Sandığı'nın aklanmaya sunulması.

  9. Ankara Barosu Yardımlaşma Sandığı'nın 2006–2007 ve 2007–2008 yılları bütçe tasarılarının okunması, görüşülmesi ve onaya sunulması.

  10. Dilek ve Öneriler.

08/ Ekim /2006 -15/ Ekim /2006 Pazar                   :

SEÇİMLER                    :

  1. Baro Başkanı Seçimi.

  2. 10 asıl 10 yedek Yönetim Kurulu Üyesi seçimi.

  3. 5 asıl 3 yedek Disiplin Kurulu Üyesi seçimi.

  4. 28 asıl 28 yedek Türkiye Barolar Birliği Delegesi seçimi.

  5. 3 asıl 3 yedek Denetleme Kurulu Üyesi Seçimi

Gördüğünüz gibi Avukatlık Kanunu Yönetmeliğinin 32nci maddesinde sayılan zorunlu konulara sadece 1, 2, 3 ve 10uncu maddeler eklenmiş. Kimileri ABAYS'la ilgili maddelerin zorunlu konular dışında olduğunu ve gündeme eklendiğini iddia edebilir. Kökten yanlış. ABAYS'ın baro yönetim kurulundan ayrı bir yönetim kurulu ve baro denetim kurulundan başka denetim organı bulunmamaktadır. Bu nedenle, ABAYS'la ilgili konuların tamamı 4, 5, ve 6ncı sırada yer alan konuların içerisinde yer alır. Ankara Barosu yıllardır "ABAYS ayrıdır" görüntüsü vermeye çalıştığından, genel kurul gündemlerinde de ABAYS'a ayrı maddelerde yer verilmektedir.

Baro genel kurulunun toplantıları mevzuatımızda 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 80-88inci maddelerinde, son Avukatlık Kanunu Yönetmeliğinin ise 31-41inci maddelerinde düzenlenmiş. Bakalım mevzuatımıza uygun genel kurul toplayabiliyor muyuz? Ya da toplayabilecek miyiz? Mevzuatımızı gözden geçirip aşağıdaki soruların cevaplarını bulmaya çalışalım.

2004-2006 yönetim dönemi Çalışma Raporu, Kesin Hesap ve Denetçi Raporu ile 2006-2008 dönemi Bütçesi ve en önemlisi Yönetim Kurulu Tutanakları toplantı çağrısı İle birlikte avukatların incelemesine sunuldu mu?

Bildiğiniz gibi Avukatlık Kanunu Yönetmeliğinin 34 üncü maddesinin son cümlesi "Yönetim kurulu toplantı tutanaklarıyla çalışma raporunun, kesin hesap ve denetçi raporunun ve bütçenin, yeterli sayıda örneklerinin, olağan toplantı çağrısının yapılmasıyla birlikte, baroda avukatların incelemesine sunulması gereklidir" diyor.

Sunuldu mu? Biz bilemiyoruz. Dağıtılmadığı ve hatta baro kaleminde isteyenin yararına sunulmak üzere yayınlanmadığı kesin. Zaten Ankara Barosu yönetimlerinin (1998-2000 dönemi hariç) alışkanlığı, genel kurul günü ya da bir iki gün öncesinde faaliyet raporu matbuatı avukatlara sunmaktır.

Diğer yandan, önceki genel kurullara sunulan Çalışma Raporu, Kesin Hesap ve Denetçi Raporları, ne ölçüde avukatların incelemesi ve değerlendirmesine olanak verecek kadar açık ve anlaşılır olabilmiştir? Önceki yıllar genel kurullarına sunulan raporları anımsayanlar sanırız bu soruya olumlu cevap vermekte zorlanırlar.

Genel Kurul toplantısı için seçilen Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi salonu 800'ün üzerinde avukatı aynı anda almaya yeterli mi?

Ankara Barosu yönetim kurulu 2004 yılında da aynı yeri toplantı için uygun görmüş ve biz 07.10.2004 tarihinde yayınladığımız "Kime, Hangi Listeye, Neden?" başlıklı yazımızda AÜHF salonunun yetersizliğini vurgulamıştık.

1136 sayılı Avukatlık Kanunun "Görüşme ve karar yeter sayısı" başlıklı 87nci maddesinde;

"Genel kurul, levhada yazılı avukatların yarıdan bir fazlasının katılmasıyla toplanır.

(Değişik: 02.05.2001–4667/52 md.) Birinci fıkrada yazılı çoğunluk sağlanamazsa, toplantı zorunlu bir neden olmadıkça bir hafta sonraya bırakılır. Şu kadar ki; bu erteleme onbeş günü aşamaz. Bu toplantıda, üye sayısı altmışa kadar (altmış dâhil) olan barolarda en az üçte bir, dörtyüze kadar olanlarda (dörtyüz dâhil) beşte bir ve dörtyüzden fazla olanlarda onda bir üye katılmadıkça toplantı ve görüşme yapılamaz."

denildiğinden ve Ankara Barosunun üye sayısı sekiz binin üzerinde bulunduğundan genel kurulun 14 Ekim 2006 tarihinde en az sekiz yüzün üzerinde üyenin katılımıyla toplanması gerekir. Sekiz yüzün üzerinde imzanın Avukatlık Kanunu Yönetmeliğinin 35inci maddesinde belirtilen "Yoklama Cetveli"nde bulunması ile toplantı açılabilir diyenler çıkabilir. Bu iddia yanlıştır. Çünkü 35. madde metninde "İtiraz halinde, cetvele göre ad okumak suretiyle yoklama yapılır, sonuç kesindir." denildiğinden imzaların yeterli olmadığı ve toplantıda fiilen hazır bulunmanın esas alındığı tartışmasızdır.

Konuyla ilgili olarak mevzuatın diğer maddelerine de bir göz atalım.

Avukatlık Kanunu yönetmeliğinin "Görüşme Sonucu Oylama" başlığını taşıyan 39uncu maddesinde "Avukatlık Kanununda ve bu Yönetmelikte aksine hüküm bulunmadıkça; kararlar toplantıda hazır bulunan üyelerin açık oylarıyla ve oyçokluğu ile alınır." ve "Toplantıya Ara Verme ve Erteleme" başlığını taşıyan 41inci maddesinde;

"Toplantı, aşağıda yazılı durumlarda ertelenebilir.

a) Toplantıya devam edilemeyecek kadar düzenin bozulması,

b) Toplantıya katılan avukatların, üye sayısı altmışa kadar (altmış dahil) olan barolarda en az 1/3 ünün, dörtyüze kadar (dörtyüz dahil) olan barolarda 1/5 inin, dörtyüzden çok olanlarda 1/10 unun toplantı salonunda bulunmadığı yoklama sonucu anlaşılması.

Başkanlık divanı bu maddenin (a) bendindeki durumun tespiti halinde, toplantıya en fazla iki saat ara verir; bu maddenin (b) bendindeki durumun saptanması halinde ise başkanlık divanı toplantıyı onbeş günü geçmemek üzere başka bir güne erteler. Ertelenen toplantı önceki toplantının devamı niteliğindedir. Önceki toplantıda görevli bulunanlar bu toplantıda da görevlidirler."

denilmekle Ankara Barosu üyelerinin en az %10'nun toplantı sırasında hazır bulunmasının zorunlu olduğu açıklığa kavuşturulmaktadır.

Hal böyle olunca, toplantı salonunun yeterli çoğunluğu alamayacağının sonradan tespiti dahi genel kurulda alınan kararların, hatta tüm genel kurulun iptali için yeterli sebep olabilecektir.

Gündem, Genel Kurulun görevlerini yerine getirmesine olanak sağlıyor mu?

1136 sayılı Avukatlık Kanununun 81inci maddesi düzenlemesi aynen aşağıdaki gibidir;

"Görevleri :

Madde 81 - Genel Kurulun görevleri şunlardır :

1. Yönetim, disiplin ve denetleme kurulları üyeleri ile baro başkanını ve Türkiye Barolar Birliği delegelerini seçmek,

2. (Değişik: 02.05.2001-4667/49 md.) Levhaya, avukatlık ortaklığı siciline yazılacakların giriş keseneğini avukatlar için en az 2.000 en çok 8.000, avukatlık ortaklıkları için en az 20.000 en çok 80.000; yıllık keseneğini de, avukatlar için en az 1.000 en çok 4.000, avukatlık ortaklıkları için en az 10.000 en çok 40.000 gösterge rakamının her yıl Bütçe Kanununda Devlet memurları için belirlenen maaş katsayısının çarpımı ile elde edilecek miktar oranında tespit etmek ve bunların ödeneceği tarihleri belirlemek,

3. Yönetim kurulunun, baronun gelir ve giderleri ile mallarının yönetimi hakkında vereceği hesapları incelemek ve yönetim kurulunun ibra edilip edilmeyeceği hakkında karar vermek,

4. Baro bütçesini onaylamak,

5. Yönetim kurulunca hazırlanacak iç yönetmeliği inceleyerek onaylamak,

6. Mevcut mevzuatın baro yönetim kuruluna verdiği yetkinin dışında, muhtaç avukatlarla bunların ölümlerinde geride bıraktıkları kimselere yapılacak yardımın şekil ve miktarını tespit etmek,

7. Mesleğe ait istekleri görüşüp karara bağlamak,

8. Avukat bürolarının niteliklerini belirtmek,

9. Kanunlarla verilen diğer yetkileri kullanmak."

Gündemi ve hemen arkasından 81inci maddeyi bir kez okuduğunuzda hemen anlayacağınız gibi,  Avukatlık Kanunu 81inci maddesinde sayılan Baro Genel Kurulu görevlerinden sadece 1, 3 ve 4üncü maddesinde belirtilenler gündemde bulunmaktadır. Diğerleri gündemde yoktur ve Baro Genel Kurulunun bu görevleri yerine getirebilmesi mevcut gündemle olanaksız olduğu gibi gündem dışı görüşme yapabilmesi de olası değildir. Çünkü, Avukatlık Kanunun "Gündem dışı görüşme yasağı" başlığını taşıyan 88inci maddesinde "Genel kurul toplantısında, görüşüleceği gündemde belirtilmemiş konular hakkında karar verilemez. Yeni bir toplantı kararı bu hükmün dışındadır." hükmü bulunmaktadır.

81. maddenin "5. Yönetim kurulunca hazırlanacak iç yönetmeliği inceleyerek onaylamak" görevine değinmeden bu konuda söyleyeceklerimizi bitirmek istemiyoruz.

Belki tüm barolarda aynı durum söz konusudur. Ankara Barosunun iç yönetmeliği bildiğimiz kadarıyla yoktur. Bir iç yönetmelik hazırlanması için sayın Yekta Güngör Özden'in başkanlığı döneminde olağanüstü genel kurul toplanmış, ama bilebildiğimiz kadarıyla o tarihte ve sonrasında her hangi bir sonuç alınamamıştır (Bkz. İç Yönetmelik Üzerine ve Yöneticinin Yaşamı). Sayın Yekta Gügör Özden'in başkan olduğu dönem dışındaki dönemlerdeki yönetim kurullarının iç yönetmelik olmasından hoşlanmadıklarını mı, yoksa iç yönetmelik düzenleyip genel kurula sunma becerisini gösteremediklerini mi düşünmemiz gerekir? Ne dersiniz?

Seçimlerde kimler oy kullanabilir?

Avukatlık Kanunu Yönetmeliğinin 52. maddesine göre "Üye sayısı 400’ü aşan barolarda görüşmeler Cumartesi günü sonuçlandırılır. Oy verme işlemi Pazar günü saat 9.00’da başlar saat 17.00’de sona erer". 53. maddesine göre ise "Organlara aday olanların isimleri seçim saatine kadar seçim sandık kuruluna ayrı ayrı veya liste halinde verilir". 53. maddenin "Baro ve Türkiye Barolar Birliği kesenek borcu nedeniyle genel kurula katılma hakkı olmayanlar; seçme ve seçilme hakkını kullanamazlar, aday olamazlar ve aday gösterilemezler. " biçimindeki 2. paragrafı ise kanuna aykırıdır ve 2004 seçimlerinde de uygulanmamıştır.

Avukatlık Kanunu Yönetmeliğinin 56ncı maddesinde "Genel kurula katılan avukatların tümünün oyunu kullanması ya da oy verme süresinin dolmasından sonra oy verme işlemi sona erer. Durum bir tutanakla tespit edilir ve açık sayım yapılır" deniyor. Burada soru şu; "Genel kurula katılan avukatlar kimlerdir ya da kimler genel kurula katılan avukatlar olarak kabul edilir?"

Yukarıdaki gündem nazara alınarak genel kurula katılan avukatlar, 7 Ekim ya da 14 Ekim tarihinde genel kurul gündemi görüşülürken hazır bulunan ve imzaları, Avukatlık Kanunu Yönetmeliğinin 35inci maddesinde belirtilen "Yoklama Cetveli"nde bulunan avukatlardır. Ertesi gün yani 8 Ekim ya da 15 Ekim'de yapılacak seçimlerde ancak bu avukatlar oy kullanabilirler. Diğerleri genel kurula katılmamıştır ve sadece seçim günü gelmekle genel kurula katılmış kabul edilmemeleri gerekir.

 

Ankara, 25.09.2006

inisiyatif.net